Welzijn op Recept

In het buurthuis waar ik als vrijwilliger actief ben wordt twee keer per week een warme lunch verzorgd. Het eten is er prima en dat is ook logisch want het wordt bereid door een professionele kok, Hassan. Hij vindt het heerlijk om de mensen (gemiddeld zo’n 25 mannen en vrouwen) te verwennen met een goede 3 gangen-maaltijd.

Hassan kwam destijds naar Nederland als politiek vluchteling uit Koerdistan. Na jaren van fulltime en hard werken in de horecasector is hij arbeidsongeschikt geraakt.  Deze taak in het buurthuis is wat hij aankan en hij is heel gelukkig in zijn rol als kok, maar vooral omdat hij méér dan alleen de kok is. Hij heeft een positie verworven. Uit de verhalen wordt duidelijk dat er eerst een beetje vreemd gekeken werd naar de keuken waar een ‘baardige’ man aan het werk was. Maar toen bleek die man niet alleen baardig maar ook heel aardig en een kok die heerlijk kan koken.

Niet alleen voor Hassan, maar voor meer inwoners is (vrijwilligers)werk in dit Huis van de Buurt van groot belang. Ze komen er bijvoorbeeld als deelnemer van een taalcursus, of op de koffieochtend, de computercursus met daarna altijd even met elkaar koffie drinken. Ze doen op die wijze contact op en worden herkend als buurtgenoot. Zij krijgen er hun zelfvertrouwen terug en dit welzijnswerk is voor velen van hen ook een goede aanpak voor gezondheidsbeperkingen. Het werk een keertje af moeten zeggen levert geen ontslag op en is niet zo stressvol. Vanuit de Participatiewet worden uitkerings-gerechtigden verwezen zijn naar buurthuizen om allerlei activiteiten te doen. Professionele coördinatoren (soms zijn ook dát vrijwilligers) begeleiden hen daarbij. Zij brengen hun deskundigheid en ervaring in en voelen zich nuttig (en zijn dat ook) in hun begeleidingsfunctie.  Zo zijn er op die paar vierkante meters een heleboel mensen verdienstelijk en ‘gelukkig’ bezig.  

Belangrijk? Ja, dit is hoe welzijn feitelijk inwoners plezier biedt, tegelijk van van nut laat zijn en gezonder maakt of houdt. Dit wordt ook wel Welzijn op Recept[1] genoemd, als een vorm van preventie. Voorkomen van afglijden, voorkomen van ziekte, voorkomen van eenzaamheid. Welzijn op Recept is in wezen een sociale oplossing voor mensen met lichte vormen van psychosociale problemen. Persoonlijke aandacht en activiteiten werken als medicijn! En iedereen vaart er wel bij.

Zoals gezegd gebeurt dit op vele plekken, praktisch allemaal door vrijwilligers en op alle niveaus van kennis, deskundigheid en vaardigheid. Ervaring leert dat dit een goede ontwikkeling is mits de verschillende mogelijke welzijnsarrangementen goed gefaciliteerd worden door professionele sociaal werkers of welzijnscoaches. Vrijwilligers blijven de spil in dit geheel. Daarom blijft het zaak om veel aandacht aan hen te besteden, door middel van professionele begeleiding, uitingen van waardering, een eventuele vergoeding voor de eigen reiskosten en gratis trainingen. Veel van deze faciliteiten worden ervaren als erkenning en waardering.  Adviesraden hebben te maken met (nieuw) welzijnsbeleid, in veel gemeenten steeds meer ingevuld met vrijwilligers. Welzijn op recept, het is een goed te organiseren samenspel tussen meerdere partijen. Het kost niet veel en het levert veel op. Wat let jullie als adviesraden om eens te vragen naar ervaringen met vrijwilligersbeleid in jullie gemeente?

[1] Uit: Combiwel, definitie Welzijn op Recept: In plaats dat een arts een patiënt doorverwijst naar een collega of medicijnen voorschrijft, wordt een recept gegeven voor activiteiten en wordt de patiënt doorverwezen naar een welzijnscoach. Deze stelt samen met de deelnemer een activiteitenpakket samen.” Dit voorjaar verscheen bij Movisie een journalistiek onderzoek hierover: “Bezielende interventies, Wat sociaal werk succesvol maakt”